ولیالله سیف: خروج سرمایه مردم از بانکها شوک شدید به بازار داراییها وارد میکند | اولویت اصلی رفع ناترازیهاست
به گزارش «نرخ روز» به نقل از اقتصادنیوز، ولیالله سیف، رئیسکل پیشین بانک مرکزی، در گفتوگویی مفصل به بررسی مفهوم «ناترازی» و اثرات آن بر اقتصاد ایران پرداخت. او تاکید کرد که سه ناترازی اصلی کشور شامل «ناترازی بودجه»، «ناترازی بانکی» و «ناترازی صندوقهای بازنشستگی» است و مواردی مانند آب و برق را نمیتوان در تعریف حسابداری ناترازی گنجاند، بلکه اینها بیشتر ناشی از سیاستگذاریهای دستوری، سرکوب قیمتها و تخصیص ناکارآمد یارانهها هستند.
📊 **ناترازی بودجه**
سیف میگوید کسری بودجه ساختاری سالهاست که در دولتها تکرار شده و نتیجه آن تحمیل فشار به بانک مرکزی، رشد نقدینگی، تورم و نوسانات ارزی است. او معتقد است پیشبینی خوشبینانه درآمد و برآورد کمتر از واقع هزینهها، باعث میشود در عمل کسری به بانکها منتقل شود و این چرخه ناترازی را تشدید کند.
🏦 **ناترازی بانکی**
به گفته او، تعیین دستوری نرخ سود بدون توجه به تورم، قدرت خرید سپردهگذاران را کاهش و تقاضای تسهیلات را بیش از توان بانکها بالا برده است. این شرایط باعث منفی شدن حاشیه سود بانکها و افزایش شکاف دارایی و بدهی آنها شده است.
👴 **ناترازی صندوقهای بازنشستگی**
سیف مشکل این صندوقها را ناشی از عدم ایفای تعهدات دولت، تحمیل بار مالی از مصوبات و سوءمدیریت دانست که در برخی موارد مستمریها از بودجه دولت تامین میشود و فشار آن به بانک مرکزی منتقل میشود.
⚠ **ترکیب ناترازی با ریسکهای سیاسی**
او هشدار داد که ترکیب ناترازیهای اقتصادی با بیثباتی سیاسی میتواند هر لحظه بحران ایجاد کند. سیف خواستار برنامهریزی زمانبندیشده و مقاومسازی اقتصاد برای جلوگیری از هدررفت منابع شد.
💱 **سیاست ارزی و کنترل تورم**
سیف تاکید کرد که نرخ ارز تابعی از تورم است و کنترل پایدار آن تنها از طریق مهار تورم ممکن است. او سیاست دلار ۴۲۰۰ تومانی را اشتباه بزرگ خواند که باعث هدررفت منابع ارزی و ایجاد شوک ارزی شد و هشدار داد نباید این خطا تکرار شود.
🔐 **حفظ آرامش بازار و اعتماد عمومی**
در خصوص خطر خروج سپردهها به دلیل نااطمینانیهایی مانند حمله سایبری، سیف بر شفافیت، پرهیز از تصمیمات شتابزده، و توزیع برابر اطلاعات بین مردم تاکید کرد تا از التهاب بازار جلوگیری شود.
🛡 **آمادگی در برابر بحرانها**
او با اشاره به تجربه جنگ ۱۲ روزه گفت که دولت و نیروهای نظامی برای سناریوهای مختلف آمادگی دارند و در تخصیص منابع باید اولویتهای ملی رعایت شود.
---
📌 **جمعبندی نرخ روز:**
- سه ناترازی اصلی اقتصاد ایران شامل بودجه، بانکها و صندوقهای بازنشستگی است.
- سیاستهای دستوری و یارانههای غیرهدفمند باعث افزایش مصرف و ایجاد زمینه فساد شدهاند.
- کنترل پایدار نرخ ارز تنها با مهار تورم ممکن است، نه با سیاستهای کوتاهمدت و مقطعی.
- شفافیت، برنامهریزی بلندمدت و استفاده از تجربههای گذشته، کلید مدیریت بحرانهای اقتصادی و سیاسی است.
