بررسی دلایل خروج متحدان جی.دی. ونس از دولت ترامپ

به گزارش نرخ روز، دن دریسکول، وزیر ارتش ایالات متحده، این هفته از سمت خود استعفا داد. این کناره‌گیری پرسش‌هایی را درباره احتمال یک بازآرایی سیاسی گسترده‌تر در دولت دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، به وجود آورده است؛ بازآرایی‌ای که در آن منتقدان سیاست‌های جنگی ترامپ به حاشیه رانده شده‌اند. دریسکول، از دوستان قدیمی جی.دی. ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، به دلیل تلاش‌هایش برای مدرن‌سازی ارتش مورد تحسین قرار گرفته بود. با این حال، او با پیت هگست، وزیر دفاع، بر سر مسائل مختلفی اختلاف نظر داشت؛ به‌ویژه در مورد برکناری شمار زیادی از مقام‌های ارشد نظامی از سوی هگست، از جمله ژنرال‌های ارتش و نیروی هوایی و همچنین وزیر نیروی دریایی. دریسکول که ستاره‌ای در حال ظهور در دولت ترامپ محسوب می‌شد، رابطه‌ی سردی با هگست داشت. او هفته گذشته نگرانی‌های خود را درباره این برکناری‌ها مستقیماً با ترامپ در میان گذاشت. ترامپ در پاسخ گفت که از تعداد افسرانی که برکنار شده‌اند، اطلاعی نداشته است. خروج دریسکول تازه‌ترین مورد از مجموعه‌ای از کناره‌گیری‌های اخیر چهره‌های بانفوذ و نزدیک به ونس است؛ از جمله تولسی گابارد، مدیر اطلاعات ملی، اندی بیکر، معاون مشاور امنیت ملی، جیمز برید، مدیر امور قانون‌گذاری کاخ سفید و جو کنت، مدیر مرکز ملی مبارزه با تروریسم. همه این تحولات در شرایطی اهمیت بیشتری پیدا می‌کنند که دولت دوم ترامپ به نیمه دوره خود نزدیک می‌شود. از یک منظر، دلیل این جابه‌جایی‌ها این است که انتظار می‌رود ترامپ پس از انتخابات میان‌دوره‌ای، بیش از پیش به یک «رئیس‌جمهور اردک لنگ» یا رئیس‌جمهوری با قدرت سیاسی رو به افول تبدیل شود. در همین حال، جی.دی. ونس و مارکو روبیو، وزیر خارجه، خود را برای رقابتی آماده می‌کنند که انتظار می‌رود بر سر نامزدی حزب جمهوری‌خواه در انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۸ شکل بگیرد. از این رو، نشانه‌های جالبی از نحوه پیش رفتن رقابت آنها برای کسب نفوذ، چه در داخل کاخ سفید و چه خارج از آن، دیده می‌شود. برای حامیان ونس، خوش‌بینانه‌ترین تفسیر این است که او صرفاً در حال ایجاد یک شبکه سیاسی خارج از دولت است. شماری از متحدان رده‌پایین‌تر ونس دولت را ترک کرده و به شرکت‌ها و مؤسسات مستقر در خیابان کی استریت واشنگتن پیوسته‌اند؛ شرکت‌هایی که می‌توانند در آینده نقشی مهم در تأمین مالی کارزار احتمالی ونس ایفا کنند. چنین شبکه‌ای برای ونس اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا او تنها دو سال در مجلس سنا حضور داشت و پس از آن به معاونت ریاست‌جمهوری رسید. یکی از منابع آگاه از مناسبات داخلی دولت گفت «سیل خروج متحدان ونس» می‌تواند به نزدیکان معاون رئیس‌جمهور «آزادی بیشتری برای انجام کارهای انتخاباتی» بدهد؛ اگر و زمانی که فعالیت‌های انتخاباتی ونس برای سال ۲۰۲۸ به جریان بیفتد. جاستین لوگان از مؤسسه کاتو، اما معتقد است تصمیم افرادی مانند بیکر و دریسکول برای ترک دولت ممکن است صرفاً جنبه عملی داشته باشد. او گفت: «ما معمولاً فشارهایی را که به این افراد وارد می‌شود دست‌کم می‌گیریم؛ به‌ویژه برای کسانی که همسر و فرزند دارند.» به عبارت دیگر، ممکن است این مقام‌های جوان صرفاً بخواهند پیش از ورود به کارزار احتمالی انتخابات ۲۰۲۸، درآمد بیشتری کسب کنند و زمان بیشتری را با خانواده‌هایشان بگذرانند. روبیو، در مقابل، یک چهره کاملاً ریشه‌دار در ساختار سیاسی واشنگتن است؛ او پیش از پیوستن به تیم ترامپ، ۱۴ سال در سنا حضور داشت. با توجه به شبکه گسترده متحدان او در واشنگتن، چندان نیازی نیست که دستیاران روبیو دولت را ترک کنند و از بیرون به فعالیت خود ادامه دهند. تفسیر محتمل دیگر این است که یک جنگ قدرت بر سر حوزه‌های نفوذ در جریان است و معاون رئیس‌جمهور در حال از دست دادن میدان است. ونس و متحدانش عموماً با سیاست خارجی خویشتن‌دارانه‌تر شناخته می‌شوند و نسبت به عقلانیت تصمیم ترامپ برای ورود به جنگ با ایران تردید دارند. برخی منابع آگاه از مناسبات داخلی دولت می‌گویند جناح‌های مختلف در حال شکل‌گیری هستند و تندروهای نزدیک به روبیو در حال قدرت گرفتن‌اند؛ در بسیاری از موارد، آنها ارتقا می‌یابند، درحالی‌که متحدان و نزدیکان فکری ونس یکی پس از دیگری دولت را ترک می‌کنند. یکی از منابع آگاه از شرایط کنونی در دولت گفت: «فکر می‌کنم خروج اندی بیکر مسئله‌ای بسیار مهم‌تر از خروج دریسکول از پنتاگون است.» او افزود: «حوزه مسئولیت اندی همه‌چیز بود. او یک دیپلمات حرفه‌ای در وزارت خارجه است، سابقه مأموریت در خارج از کشور دارد و با دیدگاه جی.دی. ونس درباره جهان همسو است. خروج او متأسفانه به معنای واگذار کردن بخشی از میدان است.» این منابع از آنچه «جنگ علیه واقع‌گرایان و طرفداران خویشتن‌داری» توصیف می‌کنند، سخن می‌گویند؛ روندی که علاوه بر اهداف سیاسی مرتبط با حمایت از جناح روبیو در آستانه انتخابات ۲۰۲۸، ظاهراً در پی تحمیل نوعی سیاست خارجی نومحافظه‌کارانهِ متعلق به دوران پیش از ترامپ بر حزب جمهوری‌خواه است؛ سیاستی که بر اساس آن، هر کس با این خط مشی همراه نباشد، باید کنار برود. اگرچه گابارد و کنت در نهایت استعفا دادند، گزارش‌ها نشان می‌دهند که گابارد که بخش مهمی از فعالیت سیاسی خود را صرف انتقاد از سیاست‌های جنگ‌طلبانه نومحافظه‌کاران در گذشته کرده بود، یکی از معدود مقام‌های ارشد دولت بود که به ترامپ درباره حمله به ایران هشدار داده بود. بر اساس گزارش‌ها، او احتمالاً تحت فشار قرار گرفت تا کنار برود. کنت نیز گفت که دولت دیگر جایی برای مخالفت باقی نگذاشته است و او نمی‌تواند «از فرستادن نسل بعدی جوانان آمریکایی برای جنگیدن و کشته شدن در جنگی که هیچ منفعتی برای مردم آمریکا ندارد و هزینه جان آمریکایی‌ها را توجیه نمی‌کند» حمایت کند. چند تن از نیروهای واقع‌گرایی که گابارد در دولت به کار گرفته بود نیز بعدها در جریان «کوچک‌سازی» گسترده‌ای که بیل پولت، سرپرست وقت سازمان اطلاعات ملی، در ماه ژوئن انجام داد، کنار گذاشته شدند. البته این تغییرات به‌طور کامل دیدگاه‌های مخالف را از داخل دولت حذف نکرده است. چند ژنرال چهارستاره اخیراً به هگست هشدار داده‌اند که «ادامه عملیات گسترده علیه ایران پایدار نیست.» بااین‌حال، شواهد چندانی وجود ندارد که نشان دهد این صداها بر تصمیمات سیاستی ترامپ تأثیری گذاشته‌اند. هگست که اخیراً گزارش‌هایی درباره جاه‌طلبی احتمالی خود برای نامزدی ریاست‌جمهوری در سال ۲۰۲۸ منتشر شده، کنترل تصمیمات نظامی را در دفتر خود متمرکز کرده و طی سال گذشته عملاً فرماندهان ارشد یونیفرم‌پوش ارتش را از فرآیند تصمیم‌گیری کنار زده است. صرف‌نظر از دلیل واقعی این خروج‌ها، نتیجه کلی این است که به گفته یکی از منابع آگاه، روبیو و دوستان تندرو او «نفوذ و قدرت خود را در دولت تثبیت کرده‌اند.» این منبع به‌ویژه به نفوذ مایک نیدهام، معاون مشاور امنیت ملی، بر شورای امنیت ملی و همچنین سلطه متحدان روبیو در وزارت خارجه اشاره کرد. در حال حاضر، این روندها همگی به نفع روبیو پیش می‌روند. بااین‌حال، همان‌طور که یکی از منابع بانفوذ سیاسی اشاره کرده، این وضعیت ممکن است در نهایت به ضرر او تمام شود. روبیو تاکنون از برخی سیاست‌های جنجالی ترامپ، از جمله جنگ نامحبوب با ایران، فاصله خود را حفظ کرده است؛ موضوعی که ونس و هگست بسیار علنی‌تر درباره آن موضع گرفته‌اند؛ اما اکنون که متحدان ونس در حال خروج از دولت هستند، ممکن است حفظ این موضع سیاسی مطلوب برای روبیو روزبه‌روز دشوارتر شود. یکی از منابع گفت: «نتیجه حضور تعداد بیشتری نومحافظه‌کار در اتاق تصمیم‌گیری و از دست رفتن صداهای طرفدار خویشتن‌داری این است که به نظر نمی‌رسد این وضعیت به این زودی‌ها از بین برود و قطعاً به نظر نمی‌رسد اوضاع بهتر شود. بالاخره زمانی فرا می‌رسد که مردم شروع به مقصر دانستن افراد خواهند کرد و در نهایت یک نفر باید مسئولیت این وضعیت را بر عهده بگیرد.» جمع‌بندی نرخ روز خروج پی‌درپی چهره‌های کلیدی نزدیک به جی.دی. ونس از دولت ترامپ، از جمله وزیر ارتش، دن دریسکول، سوالاتی را درباره دلایل این کناره‌گیری‌ها و پیامدهای آن برای آرایش سیاسی آینده مطرح کرده است. این خروج‌ها می‌تواند ناشی از تلاش ونس برای ایجاد یک شبکه سیاسی خارج از دولت برای رقابت‌های ۲۰۲۸، یا فشارهای شخصی بر مقامات جوان باشد. با این حال، تفسیر غالب به جنگ قدرت در داخل دولت اشاره دارد که در آن جناح‌های تندرو نزدیک به مارکو روبیو در حال قدرت گرفتن هستند و دیدگاه‌های واقع‌گرایانه و خویشتن‌دارانه به حاشیه رانده می‌شوند. این روند می‌تواند در نهایت به ضرر روبیو تمام شود، زیرا او مجبور خواهد شد مسئولیت سیاست‌های جنجالی را بر عهده بگیرد.