افزایش دمای اروپا و هزینههای اقتصادی فزاینده آن
به گزارش نرخ روز، قاره اروپا با موج فزایندهای از گرمای شدید دستوپنجه نرم میکند که پیامدهای انسانی و اقتصادی گستردهای به دنبال دارد. در تابستان ۲۰۲۶، حداقل ۱۶ هزار نفر در اروپا به دلیل گرمای شدید جان خود را از دست دادند. سالمندان آسیبپذیرترین گروه در برابر این پدیده هستند و با توجه به اینکه تقریباً یکپنجم جمعیت اتحادیه اروپا بالای ۶۵ سال سن دارند، این مسئله اهمیت دوچندانی پیدا میکند. اروپا سریعترین قاره جهان از نظر افزایش دما محسوب میشود و دمای آن تقریباً دو برابر میانگین جهانی افزایش یافته است. از اواسط دهه ۱۹۹۰، دمای اروپا بهطور متوسط حدود ۰٫۵۶ درجه سانتیگراد در هر دهه بالا رفته است. تابستان ۲۰۲۶ حتی از رویداد مرگبار سال ۲۰۰۳ که بیش از ۷۰ هزار مرگ با آن مرتبط دانسته میشود، فراتر رفته است. وقتی صحبت از موج گرما میشود، معمولاً اولین راهحل روشن کردن کولر است. اما در بخشهایی از اروپا، همین وسیله ساده به موضوعی برای دعواهای حقوقی، اختلافهای سیاسی و حتی مناقشههای ایدئولوژیک تبدیل شده است. موجهای گرما مستقیماً بهرهوری اقتصادی را کاهش میدهند. تعطیلی مدارس، توقف کار در فضای باز، لغو رویدادهای ورزشی و فرهنگی، اختلال در پروازها و کاهش سرعت قطارها، بخشی از ساعات مولد اقتصاد را از بین میبرد. در بخش حملونقل نیز پایین آمدن سطح رودخانهها مشکلساز است. گرما همچنین شبکه برق را تحت فشار قرار میدهد. افزایش استفاده از تهویه مطبوع، همزمان با کاهش توان برخی نیروگاههای برقآبی و هستهای به دلیل کمبود آب، فشار بیشتری بر عرضه برق وارد میکند. مصرف خانگی برق بین سالهای ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۴ دو برابر شده و گسترش تهویه مطبوع میتواند این روند را تقویت کند. تهویه مطبوع در اروپا بهسرعت در حال گسترش است؛ در فرانسه سهم خانوارهای دارای سیستم تهویه از حدود ۷ درصد در سال ۲۰۱۰ به حدود ۳۵ درصد در سال جاری رسیده است. این رقم در اسپانیا حدود ۶۵ درصد و در آلمان حدود ۲۰ درصد است. با این حال، افزایش مصرف انرژی میتواند خود به تشدید گرمایش جهانی کمک کند. کمیسیون اروپا برآورد میکند کشورهای عضو تا سال ۲۰۵۰ سالانه حدود ۸۰ میلیارد دلار برای سازگاری با تغییرات اقلیمی نیاز داشته باشند که بیش از ۳۳ میلیارد دلار آن فقط مربوط به زیرساختهاست. افزایش بهرهوری انرژی میتواند بخشی از این فشار را کاهش دهد. اروپا در شرایطی باید برای این تغییرات سرمایهگذاری کند که همزمان با تورم، هزینه بالای انرژی و بیثباتی سیاسی ناشی از جنگهای اوکراین و ایران روبهروست. بنابراین مسئله فقط مقابله با گرما نیست؛ اروپا باید منابع محدودی را از فعالیتهای مولد به «اقتصاد اقلیمی» منتقل کند. با ادامه تابستانهای بسیار گرم، این هزینه میتواند برای بزرگترین اقتصادهای اروپا به صدها میلیارد دلار برسد و تصمیمگیری سریع درباره سازگاری با تغییرات اقلیمی را به یکی از دشوارترین چالشهای اقتصادی و سیاسی قاره تبدیل کند. جمعبندی نرخ روز اروپا با افزایش دمای دو برابری نسبت به میانگین جهانی، با پیامدهای انسانی و اقتصادی گستردهای از جمله مرگ دستکم ۱۶ هزار نفر در تابستان ۲۰۲۶ مواجه است. این قاره برای سازگاری با تغییرات اقلیمی تا سال ۲۰۵۰ سالانه به ۸۰ میلیارد دلار سرمایهگذاری نیاز دارد. گسترش تهویه مطبوع و فشار بر شبکه برق، چالشها را تشدید میکند و اروپا باید منابع خود را به سمت «اقتصاد اقلیمی» هدایت کند.
