توضیحات جدید دولت درباره جنجال لایحه مقابله با محتوای خلاف در فضای مجازی, لایحه توسط قوه قضائیه تهیه شده, مجازاتهای بسیار شدید تعدیل شد
⚖️ واکنش دولت به ابهامات لایحه مقابله با محتوای خلاف واقع در فضای مجازی
در پی گسترش بحثها پیرامون لایحه مقابله با محتوای خلاف واقع، معاونت حقوقی ریاستجمهوری با انتشار توضیحاتی، به روشنسازی فرآیند تدوین و اصلاح این لایحه پرداخت.
📜 مبنای قانونی لایحه
بر اساس توضیحات ارائهشده، این لایحه ابتدا در مهر ۱۴۰۲ توسط قوه قضائیه و بر اساس مصوبه سال ۱۳۹۹ شورای عالی فضای مجازی تهیه شد و در دیماه ۱۴۰۳ برای بررسی به دولت ارسال شد. بنابراین، انتساب آن به شرایط جنگی یا احساسات لحظهای رد شده است.
❗️ایرادات مهم در نسخه اولیه
نسخه ابتدایی لایحه دارای ایرادات متعدد بوده، از جمله:
- ایجاد نهادی برای نظارت پیشینی و راهاندازی سامانه صحتسنجی پیش از انتشار مطالب
- مغایرت شدید با آزادیهای اساسی از جمله آزادی بیان و اطلاعات
- تعیین تکلیف برای نهادهای اجرایی بدون در نظر گرفتن صلاحیتهای قضایی
- ناهماهنگی با تجربههای جهانی
- عدم قابلیت اجرا و هزینهساز بودن برای کشور
🛠️ اصلاحات اساسی در کمیته تخصصی دولت
با تشکیل کمیتهای مشترک میان دولت و قوه قضاییه، اصلاحات زیر صورت گرفت:
۱) کاهش مواد لایحه از ۷۹ حکم به حدود ۲۰ ماده
۲) تغییر رویکرد از صدور مجوز به ثبت برای درگاههای نشر
۳) حذف تکلیف کاربران و سکوها به راستیآزمایی مطالب پیش از انتشار
۴) حذف سامانه دولتی صحتسنجی و تبدیل نظارت از پیشینی به پسینی
۵) حذف بسیاری از جرمانگاریها و جایگزینی با مسؤولیت مدنی
۶) تعدیل مجازاتهای سنگین
۷) محدودسازی شمول لایحه فقط به درگاههایی با بیش از یکهزارم جمعیت کشور بهعنوان عضو
📊 نسخه نهایی چگونه است؟
طبق اعلام دولت، اصلاحات با مقایسه تطبیقی بین نسخه اولیه و نهایی ثبت شدهاند. نسخه نهایی با اصلاحات گسترده در هیئت دولت تصویب شده و آماده ارسال به مجلس است.
📌 جمعبندی نرخ روز:
لایحه مقابله با محتوای خلاف واقع در فضای مجازی که ابتدا با انتقادات گسترده بهدلیل تهدید آزادیهای بنیادین مواجه شده بود، پس از بازبینیهای گسترده در دولت، با تعدیلهایی جدی مواجه شد. حذف سامانه صحتسنجی، حذف راستیآزمایی اجباری کاربران و کاهش شمول و شدت مجازاتها، نشان میدهد که دولت تلاش کرده است تا لایحه را از یک ابزار محدودکننده آزادی به چارچوبی متوازنتر تبدیل کند. با این حال، بررسی دقیقتر مفاد نهایی در مجلس، نقش تعیینکنندهای در سرنوشت این طرح خواهد داشت.
