به گزارش نرخ روز، شهردار تهران با اشاره به طرح مسکن شهرداری، اظهار کرد که این نهاد قصد دارد با بهره‌گیری از دارایی‌ها، ظرفیت‌ها و اعتبار خود وارد عمل شود تا شرایطی را فراهم آورد که مردم بی‌سرپناه نمانند. هدف این طرح آن است که افرادی که قصد خرید خانه دارند، بتوانند مسکن را با قیمت کارشناسی و واقعی، و نه با قیمت‌های غیرمنطقی و بعضاً غیرواقعی کنونی بازار، خریداری کنند. همچنین، برای افرادی که قصد اجاره‌نشینی دارند، الگوی اجاره‌داری حرفه‌ای فراهم خواهد شد؛ به این معنا که امکان اجاره یک واحد مسکونی برای سه، چهار یا پنج سال، با شیب افزایش اجاره‌بهایی متناسب و کمتر از نرخ تورم، برای آن‌ها مهیا باشد. این رویکرد در نهایت می‌تواند به متعادل‌سازی قیمت‌ها در بازار مسکن کمک کرده و بر کل بازار تأثیر مثبت بگذارد. این اقدام، خدمتی بزرگ است که با ساماندهی و اجرای آن در شهرهای مختلف کشور و فراهم کردن امکان استقرار این الگو در سکونتگاه‌های گوناگون، می‌توان یک بازار جدید و فرصت تازه‌ای در حوزه مسکن ایجاد کرد. شهردار تهران همچنین به ظرفیت دیگری نیز اشاره کرد که در گفت‌وگو با امنای محلات مطرح شده است.
بر اساس این ظرفیت، اگر خیرین وارد میدان شوند، شهرداری می‌تواند زمینه و امکانات لازم را برای ساخت مسکن توسط آن‌ها فراهم کند تا در مقابل، واحدهای ساخته‌شده در اختیار اقشار هدف و گروه‌های نیازمند مسکن قرار گیرد. وی مثالی زد که یکی از افراد اعلام کرده بود اگر زمین در اختیارش قرار گیرد، با هزینه شخصی خود ۱۲۰ واحد مسکونی می‌سازد و آن‌ها را برای استفاده افرادی که در شهر به مسکن اجتماعی نیاز دارند، وقف می‌کند. این موضوع نشان می‌دهد که شهرداری قصد دارد به مردم تکیه کند و همه اقدامات خود را با اتکا به ظرفیت‌های مردمی و بر مبنای مدیریت مشارکتی پیش ببرد. این رویکرد، اقدامی جدید و نوآورانه است که مراحل اجرایی آن در حال پیگیری است. در حال حاضر، ۲۱۱ قطعه زمین بزرگ در ۱۸ منطقه شهر قرار دارد، هرچند چهار منطقه از این قطعات برخوردار نیستند. این طرح، پروژه‌ای بزرگ با ظرفیت ایجاد حدود ۲۵۶ هزار واحد مسکونی است؛ عددی قابل‌توجه که می‌تواند نقش مهمی در تأمین مسکن ایفا کند. این ظرفیت در شرایطی مطرح می‌شود که ممکن است در همین محدوده جغرافیایی، حدود ۹۰ هزار واحد مسکونی یا اندکی بیشتر وجود داشته باشد. بنابراین، اجرای این طرح باید به‌صورت گام‌به‌گام پیش برود. البته اهمیت آن تنها به تأمین مسکن محدود نمی‌شود، بلکه می‌تواند به ارتقای کیفیت محلات و بهبود شرایط زندگی ساکنان نیز کمک کند.
یکی از نمونه‌های این رویکرد، محدوده‌ای حدود ۲۳ هکتاری در محله هرندی است. زمینهای این محدوده عمدتاً متعلق به مردم است و شهرداری مالک همه آن‌ها نیست؛ بااین‌حال، شهرداری در این محدوده زمینی در اختیار داشت و کار را از همان نقطه آغاز کرد. در این پروژه، ابتدا کل محدوده محله طراحی شد؛ الگویی مشابه آنچه در اسلام‌آباد دنبال شد. سپس مجوزهای لازم برای طرح موضعی از کمیسیون ماده ۵ اخذ شد و پس از آن، اجرای طرح در پلاک متعلق به شهرداری آغاز شد. با اطلاع مردم از اینکه قرار است چنین اتفاقی در محله آن‌ها رخ دهد، تعدادی از ساکنان برای مشارکت اعلام آمادگی کردند و خواستار آن شدند که قطعات زمین خود را نیز در این طرح به اشتراک بگذارند. این استقبال نشان می‌دهد که اعتماد مردم به مدیریت شهری و شهرداری می‌تواند زمینه‌ساز اجرای چنین پروژه‌هایی باشد. مردم زمانی که زمین خود را وارد یک طرح مشارکتی می‌کنند، باید اطمینان داشته باشند که زمین آن‌ها پس از اجرای پروژه، با ارزش افزوده مناسب به آن‌ها بازمی‌گردد. چنین اعتمادی، امکان مشارکت گسترده‌تر مردم و پیشبرد مؤثر پروژه‌ها را فراهم می‌کند. در کنار این الگو، مدل دیگری نیز در حال پیگیری است؛ مدلی که در آن، مردم، مالکان زمین، نهادها و مجموعه‌های مختلف در کنار شهرداری قرار می‌گیرند.
در این چارچوب، شهرداری تلاش می‌کند میان ساکنان، مالکان و نهادهای صاحب زمین ارتباط برقرار کند تا با تشکیل یک شرکت پروژه، زمینه مشارکت همه طرف‌ها فراهم شود. در این الگو، شهرداری نیز مشارکت می‌کند، طراحی نوینی انجام می‌شود و سازنده وارد پروژه خواهد شد. به این ترتیب، یک ساختار مشارکتی چهاروجهی شکل می‌گیرد که می‌تواند ظرفیت‌های مختلف را در کنار یکدیگر قرار دهد. در پروژه اسلام‌آباد نیز ابتدا الگویی سه‌وجهی دنبال می‌شد که در ادامه، به‌نوعی به الگویی چهاروجهی تبدیل شد؛ زیرا بخشی از زمین‌ها متعلق به بنیاد مستضعفان بود. شهرداری با این بنیاد وارد مذاکره و توافق شد، بخشی از زمین‌ها را به مجموعه خود منتقل کرد و سپس آن را در قالب طرح مشارکتی با مردم به اشتراک گذاشت. این تجربه‌ها نشان می‌دهد که می‌توان با طراحی مدل‌های متنوع مشارکت، ظرفیت‌های مردمی، نهادی و مدیریتی را در کنار یکدیگر قرار داد و زمینه اجرای پروژه‌های مؤثرتر را فراهم کرد. هدف نهایی این رویکردها آن است که در محلاتی که مردم با فشارهای اقتصادی، مشکلات سکونتی و دشواری‌های زندگی مواجه‌اند، گشایش ایجاد شود.
شهردار تهران ادامه داد: با تکیه بر دارایی‌ها و ظرفیت‌های شهرداری، مشارکت مردم، همراهی خیرین، همکاری نهادهای مختلف و استفاده از مدل‌های نوین تأمین و ساخت مسکن، می‌توان علاوه بر افزایش ظرفیت مسکن اجتماعی، به بهبود کیفیت محلات، تقویت اعتماد عمومی و ایجاد شرایط مناسب‌تر برای زندگی شهروندان کمک کرد. در واقع، تلاش شهرداری این است که با اتکا به مردم و از طریق مدیریت مشارکتی، زمینهای فراهم کند تا حتی در محلاتی که ساکنان آن‌ها بیش از دیگران در معرض فشار و سختی قرار دارند، امکان بهبود شرایط سکونت و دسترسی به مسکن مناسب فراهم شود. جمع‌بندی نرخ روز شهرداری تهران با معرفی ابرطرح مسکنی خود، قصد دارد با استفاده از دارایی‌ها و ظرفیت‌های موجود، بازار مسکن را ساماندهی کند. این طرح شامل ساخت حدود ۲۵۶ هزار واحد مسکونی در ۲۱۱ قطعه زمین بزرگ در ۱۸ منطقه شهر است و هدف آن ارائه مسکن با قیمت کارشناسی و الگوی اجاره‌داری حرفه‌ای با افزایش اجاره‌بها کمتر از تورم است. مشارکت مردم، خیرین و نهادها در قالب مدل‌های نوین مشارکتی، از ارکان اصلی این طرح برای بهبود کیفیت زندگی و ایجاد گشایش در محلات تحت فشار اقتصادی است.
