محاصره دریایی عربستان توسط یمن: ابعاد جدیتر و عدم تمایل غرب به ائتلاف
به گزارش نرخ روز، روزنامه نیویورک تایمز در گزارشی اختصاصی فاش کرده است که آمریکا و کشورهای اروپایی تمایل قاطعی برای پیوستن به ائتلاف دریایی جدیدی که عربستان سعودی در منطقه دریای سرخ و بابالمندب به دنبال تشکیل آن است، ندارند. این گزارش بازتاب گستردهای در محافل اقتصادی و سیاسی جهان داشته است. با وجود فشارهای دیپلماتیک ریاض و برگزاری نشستهایی با حضور نمایندگانی از ۵۱ کشور، تنها ۱۴ کشور به صورت رسمی عضویت این ائتلاف را پذیرفتهاند و هیچیک از قدرتهای بزرگ غربی در این فهرست حضور ندارند. مقامات ارشد وزارت خارجه آمریکا و چندین کشور اروپایی به همتایان سعودی خود اعلام کردهاند که وضعیت پیچیده و شکننده کنونی در آبهای منطقه، تحمل یک ماجراجویی نظامی جدید را ندارد و هرگونه تشدید تنش در دریای سرخ میتواند اقتصاد جهانی را با شوکی جبرانناپذیر مواجه کند. تحلیلگران نیویورک تایمز معتقدند که این ائتلاف جدید عملاً تفاوتی با عملیاتهای شکستخورده قبلی ندارد و محکوم به تکرار سرنوشت تلخ آنهاست. مهمترین بخش گزارش نیویورک تایمز به تحلیل اقتصادی از انگیزههای عربستان اختصاص دارد. این گزارش با استناد به دادههای شرکت معتبر تحلیل دادههای دریایی کپلر نشان میدهد که عربستان سعودی از ابتدای جنگ با ایران و متعاقب آن ناامنی در تنگه هرمز، حدود ۷۰ درصد از صادرات انرژی خود را به مسیر دریای سرخ منتقل کرده است. این وابستگی حیاتی، ریاض را در موقعیتی شکننده و آسیبپذیر در برابر تهدیدات نیروهای مسلح یمن قرار داده است. از نگاه تحلیلگران ارشد نیویورک تایمز، سعودیها به خوبی دریافتهاند که توانایی جمهوری یمن برای ضربه زدن به تأسیسات نفتی و تردد کشتیها در دریای سرخ در ابعاد وسیع و غیرمنتظرهای است که دیگر با حملات هوایی محدود گذشته قابل مقایسه نیست. آوریل الی، تحلیلگر ارشد مؤسسه واشنگتن که سابقه فعالیت در فرآیند صلح یمن در سازمان ملل را نیز دارد، در گفتوگو با نیویورک تایمز اذعان کرده است که یمن در تشخیص نقاط ضعف و اعمال فشار بر دشمن بسیار ماهر است و استراتژی این کشور فراتر از اقدامات صرفاً نظامی، با هدف فشار اقتصادی و سیاسی بر ریاض طراحی شده است. گزارش نیویورک تایمز به یک واقعیت کلیدی اقتصادی دیگر نیز اشاره دارد: محاصره اقتصادی دوازدهساله یمن توسط عربستان، هزینههای سنگینی را به مردم یمن تحمیل کرده است و در مقابل، نیروهای مسلح یمن نیز با راهبرد «محاصره در برابر محاصره»، مسیرهای کشتیرانی مرتبط با سعودی را هدف قرار دادهاند. بر اساس بیانیه رسمی نیروهای مسلح یمن، این محاصره دریایی در پاسخ به محاصره کامل و ادامهدار عربستان علیه یمن و بر اساس قاعده «چشم در برابر چشم» اعمال شده است. نیویورک تایمز در ادامه به شکست عملیات ائتلاف دریایی آمریکا در دریای سرخ در سال ۲۰۲۳ اشاره کرده است. این عملیات که با هدف مقابله با حملات یمن به کشتیرانی راهاندازی شد، با استقبال ضعیف کشورهای منطقه مواجه گردید و تنها بحرین از میان کشورهای عربی به آن پیوست. فرانسه، ایتالیا و اسپانیا نیز اعلام کردند که نیروهای خود را مستقل از این ائتلاف به کار میگیرند. در نهایت، حاملهای هواپیمابر آمریکایی به دلیل افزایش هزینهها و تهدیدات فزاینده، ناچار به عقبنشینی از منطقه شدند. همچنین مأموریت دریایی اتحادیه اروپا با نام «اسپیدس» نیز ناکارآمد ارزیابی شده و مقامات اروپایی احتمال انحلال آن را در آینده نزدیک رد نمیکنند. بخش پایانی گزارش نیویورک تایمز به پیشبینی سرنوشت این ائتلاف جدید اختصاص دارد. به اعتقاد کارشناسان، ریاض برای جبران سردی غربیها ناچار به استفاده از مشوقهای مالی هنگفت به کشورهای کوچک و فاقد تأثیرگذاری دریایی خواهد بود تا حداقل شمار اعضای این ائتلاف را به سطح قابل قبولی برساند. با این حال، نیویورک تایمز هشدار داده که چنین رویکردی، ماهیت یک ائتلاف نظامی-امنیتی را به یک بازار خرید و فروش سیاسی تقلیل میدهد که به هیچ وجه توانایی بازدارندگی در برابر اراده آهنین و توانمندی موشکی نیروهای مسلح یمن را نخواهد داشت. تحلیلگران نیویورک تایمز در جمعبندی گزارش خود با اشاره به ناکارآمدی عملیاتهای پیشین، تأکید کردهاند که هرگونه راهکار نظامی برای تأمین امنیت دریای سرخ بدون در نظر گرفتن معادلات جدید قدرت در منطقه، محکوم به شکست است. این گزارش به صراحت اذعان دارد که واقعیتهای میدانی در یمن، نقشی تعیینکننده در آینده امنیت راهبردی بابالمندب و دریای سرخ ایفا خواهد کرد و عربستان و متحدانش ناگزیر از بازنگری در رویکردهای گذشته خود هستند. جمعبندی نرخ روز گزارش نیویورک تایمز نشان میدهد که ائتلاف دریایی جدید عربستان سعودی در دریای سرخ با عدم تمایل قدرتهای غربی مواجه شده است. این وضعیت در حالی است که عربستان ۷۰ درصد از صادرات انرژی خود را از این مسیر انجام میدهد و در برابر تهدیدات یمن آسیبپذیر است. تحلیلگران معتقدند راهکارهای نظامی گذشته ناکارآمد بوده و هرگونه اقدام جدید بدون در نظر گرفتن واقعیتهای میدانی یمن، محکوم به شکست است.
