مسیر چهار دههای توسعه صنعتی چین: از مونتاژ تا فناوری پیشرفته
به گزارش نرخ روز، چین در سالهای ابتدایی اصلاحات اقتصادی خود، با اتخاذ سیاست درهای باز، جذب سرمایهگذاری خارجی، ایجاد مناطق ویژه اقتصادی و توسعه صادرات، به قطب مونتاژ کالاهای جهانی تبدیل شد. با این حال، سیاستگذاران چینی از همان ابتدا به دنبال آن بودند که حضور خود را در زنجیرههای ارزش جهانی از مرحله مونتاژ فراتر برده و به سمت تولید فناوری، طراحی و نوآوری حرکت کنند.این مسیر با حمایت از انتقال فناوری، تقویت شرکتهای داخلی، مدیریت نرخ ارز، توسعه زیرساختها و سرمایهگذاری گسترده در تحقیق و توسعه پیگیری شد. در ادامه، برنامههایی نظیر «ساخت چین ۲۰۲۵»، ایجاد «قهرمانان ملی»، حمایت از صنایع راهبردی، توسعه صندوقهای سرمایهگذاری دولتی و گسترش زنجیرههای تأمین داخلی، زمینه را برای ورود چین به صنایع پیشرفتهای مانند خودروهای برقی، نیمههادیها، هوش مصنوعی و تجهیزات ارتباطی فراهم آورد.همزمان، چین با بهرهگیری از موافقتنامههای تجارت آزاد، توسعه مناطق آزاد تجاری و مشارکت فعال در زنجیرههای ارزش جهانی، توانست سهم بیشتری از ارزش افزوده تولید را در داخل کشور حفظ کند و وابستگی خود را به فناوری خارجی کاهش دهد.تجربه چین نشان میدهد که ارتقای جایگاه در اقتصاد جهانی تنها نتیجه افزایش صادرات یا جذب سرمایه خارجی نیست، بلکه مستلزم سیاست صنعتی منسجم، نهادهای کارآمد، سرمایهگذاری مستمر در فناوری و برنامهریزی بلندمدت است. این مسیر، چین را از یک پایگاه مونتاژ کالاهای کمفناوری به یکی از مهمترین قدرتهای صنعتی و فناورانه جهان تبدیل کرده و اکنون به الگویی برای بسیاری از اقتصادهای در حال توسعه بدل شده است.جمعبندی نرخ روزچین در چهار دهه گذشته با اجرای سیاستهای هدفمند، از جمله جذب سرمایه خارجی و سپس سرمایهگذاری در تحقیق و توسعه، توانست از یک مرکز مونتاژ به یک قدرت فناورانه تبدیل شود. این کشور با برنامههایی مانند «ساخت چین ۲۰۲۵» و حمایت از صنایع راهبردی، به حوزههای پیشرفتهای چون خودروهای برقی و هوش مصنوعی وارد شد. تجربه چین بر اهمیت سیاست صنعتی منسجم و سرمایهگذاری مداوم در فناوری برای ارتقای جایگاه اقتصادی تأکید دارد.
