گزارش اطلاعاتی اسرائیل درباره طرح ترور ترامپ در ترکیه؛ توطئهای برای برهم زدن مذاکرات؟
به گزارش نرخ روز، یک گزارش اطلاعاتی از اسرائیل هشدار داده بود که ممکن است عوامل ایرانی در جریان اجلاس ناتو در آنکارا، با استفاده از موشکهای دوشپرتاب به هواپیمای دونالد ترامپ حمله کنند. این هشدار در شرایطی مطرح شد که مذاکرات با تهران در وضعیت حساسی قرار داشت.
مقامهای ترکیهای مظنون هستند که این گزارش اطلاعاتی، که مدعی بود ایران قصد ترور رئیسجمهور آمریکا را در اجلاس ناتو ماه گذشته در آنکارا دارد، یک عملیات فریب بوده است. هدف از این عملیات، تضعیف مذاکرات با تهران ارزیابی شده است.
حدود ساعت ۲ بعدازظهر روز ۸ ژوئیه، خبرنگاران متوجه اعزام غیرمعمول نیروهای امنیتی ترکیه به فرودگاه آنکارا شدند؛ جایی که هواپیمای «ایرفورس وان» ترامپ در آن پارک شده بود.
آنکارا در روزهای ۷ و ۸ ژوئیه، همزمان با برگزاری اجلاس سازمان پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو)، عملاً در وضعیت قرنطینه امنیتی قرار داشت. جادهها مسدود، پیادهروها بسته، به کارکنان دولت یک هفته مرخصی اداری داده شده بود و شهر تا حد زیادی خالی از جمعیت بود.
دولت ترکیه حتی پایگاه هوایی «اتیمسگوت» نیروی هوایی ترکیه، که بهطور رسمی «فرودگاه آنکارا» نامیده میشود، را برای این رویداد آماده کرده بود تا سران کشورها بتوانند ظرف ۱۰ دقیقه خود را به محل برگزاری اجلاس برسانند.
در چنین شرایطی با تدابیر امنیتی گسترده، مقامهای آمریکایی به همتایان ترک خود اطلاع دادند که گزارشی اطلاعاتی از اسرائیل دریافت کردهاند که بر اساس آن، ایران ممکن است ترامپ را هدف قرار دهد.
افرادی که از این موضوع اطلاع داشتند، گفتند این گزارش هشدار داده بود که یک واحد عملیات مخفی ایران ممکن است هواپیمای جدید ترامپ را در نزدیکی فرودگاه آنکارا هدف قرار دهد.
یکی از افراد مطلع گفت: «ظاهراً ایرانیها میتوانستند هواپیما را از داخل شعاع یک کیلومتری، با استفاده از موشکهای دوشپرتاب موسوم به منپدز (MANPADS)، هدف قرار دهند.»
برخلاف فرودگاه اسنبوغا، که فرودگاه بینالمللی اصلی پایتخت ترکیه است، فرودگاه آنکارا با ساختمانهای غیرنظامی احاطه شده و فاصله برخی از این ساختمانها تا باند فرودگاه تنها حدود ۵۰۰ متر است. نزدیکی این ساختمانها باعث شد مقامهای ترکیه تدابیر احتیاطی بیشتری اتخاذ کنند.
افراد مطلع از این موضوع همچنین گفتند سرویس مخفی آمریکا خواستار اتخاذ تدابیر حفاظتی بیشتری شده بود.
مقامهای آمریکایی ابتدا محل خروج ترامپ از فرودگاه آنکارا را به فرودگاه اسنبوغا منتقل کردند؛ جایی که ساختمانهای غیرنظامی فاصله بیشتری از محدوده فرودگاه دارند.
سپس هواپیمای قدیمی «ایرفورس وان» را بازگرداندند، زیرا این هواپیما دارای سامانههای دفاع هوایی بود که هواپیمای جدید فاقد آنها بود.
تهدید تلاش ایران برای ترور ترامپ برای بسیاری از مقامهای آمریکایی معتبر به نظر میرسید، زیرا گفته شده بود ایران پیشتر دو بار تلاش کرده است چنین حملهای را سازماندهی کند.
در ژوئیه ۲۰۲۴، «عاصف مرچنت»، تبعه پاکستان، به اتهام دست داشتن در طرحی برای ترور سیاستمداران آمریکایی، که احتمالاً ترامپ نیز یکی از اهداف آن بوده، بازداشت شد.
سپس در نوامبر ۲۰۲۴، وزارت دادگستری آمریکا اتهاماتی را علیه «فرهاد شاکری»، تبعه افغانستان، مطرح کرد و مدعی شد که دولت ایران به او دستور داده بود طرحی برای ترور ترامپ طراحی کند.
ایران هدف قرار دادن ترامپ یا دیگر مقامهای آمریکایی را رد کرده است.
سرویس مخفی آمریکا این گزارش جدید را آنقدر جدی گرفت که طبق گزارشها، ترامپ پس از سوار شدن به هواپیمای قدیمی ایرفورس وان، بهصورت مخفیانه از آن خارج شد.
گفته میشود او را داخل یک خودروی حمل تجهیزات پذیرایی قرار داده و به یک هواپیمای دولتی آمریکا از نوع C-۳۲ که همراه هواپیمای ریاستجمهوری بود، منتقل کردند.
یک مقام ترکیهای نیز تأیید کرد که مقامهای آمریکایی در چارچوب این طرح، برای هواپیمای C-۳۲ درخواست مجوزهای فرود اضافی کرده و خواستار تغییرات لحظه آخری شده بودند؛ مسائلی که باعث شد آنکارا احساس کند اتفاقی غیرعادی در حال رخ دادن است.
اما گزارش اطلاعاتی اسرائیل در لحظهای بسیار حساس منتشر شده بود.
ترامپ در حال مذاکره با ایران برای پایان دادن به جنگ و بازگشایی تنگه هرمز بود.
یک منبع حاضر در دیدار ترامپ با رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، گفت ترامپ در جریان این دیدار بارها اعلام کرده بود که جنگ با ایران پایان یافته و ابراز امیدواری کرده بود که مذاکرات به نتیجه برسد.
این موضع ترامپ بهشدت با دستورکار بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، در تضاد بود؛ نتانیاهو خواستار ازسرگیری درگیریها، از جمله حملات شدیدتر به زیرساختهای انرژی ایران بود.
«به هیچ وجه این گزارش نمیتوانسته واقعی باشد»
مقامهای ترکیه اکنون میگویند بر این باورند که گزارش اطلاعاتی اسرائیل احتمالاً یک عملیات فریب از سوی دولت نتانیاهو بوده است تا اسرائیل را بهعنوان کشوری که از ترامپ محافظت میکند نشان دهد، مذاکرات با ایران را برهم بزند و روابط ظاهراً نزدیک ترامپ با اردوغان را تضعیف کند.
ترامپ در دیدار خود با رئیسجمهور ترکیه، یک روز پیش از ماجرای ادعایی طرح ترور، همچنین علامت داده بود که آماده است تحریمهای اعمالشده علیه ترکیه به دلیل خرید سامانه موشکی اس-۴۰۰ روسیه در سال ۲۰۱۹ را لغو کند و جنگندههای اف-۳۵ را به آنکارا بفروشد.
نتانیاهو نیز بهشدت با فروش اف-۳۵ به آنکارا مخالف است و استدلال میکند که چنین اقدامی توازن قدرت در منطقه را تغییر داده و «برتری کیفی نظامی» اسرائیل را تضعیف خواهد کرد.
یکی از افراد مطلع از این موضوع گفت: «البته ما این گزارش را بسیار جدی گرفتیم و تلاش کردیم تا حد امکان به همتایان آمریکایی خود کمک کنیم. با این حال، برای ما کاملاً روشن بود که به هیچ وجه این گزارش نمیتوانسته واقعی باشد.»
چنین حملهای نیازمند شناخت گسترده از کشور، همچنین خانههای امن، مسیرهای مخفی برای ورود و خروج از آنکارا و انتقال موشکهای دوشپرتاب از میان تعداد زیادی ایست بازرسی و موانع امنیتی پیش از برگزاری اجلاس بود.
چنین تلاشی همچنین میتوانست ترکیه را وارد رویارویی مستقیم با ایران کند؛ کشوری که از آغاز جنگ توانسته روابط نسبتاً باثباتی با آنکارا حفظ کند.
مقامهای ایرانی چندین بار بهصورت علنی از ترکیه تشکر کردهاند که از آنچه آنها «توطئه موساد-سیا» برای ایجاد شورش در غرب ایران با مشارکت گروههای مسلح کرد ایرانی توصیف کردهاند، حمایت نکرده است.
یک منبع مطلع در آنکارا گفت که افشای جزئیات عملیات سرویس مخفی برای حفاظت از ترامپ، تنها یک ماه پس از برگزاری اجلاس، اتفاقی کنایهآمیز است.
این منبع گفت: «حدس میزنم آنها برای حملهای که هرگز اتفاق نیفتاد و به احتمال زیاد هرگز هم برنامهریزی نشده بود، به قهرمان نیاز دارند.
جمعبندی نرخ روز
مقامهای ترکیه یک گزارش اطلاعاتی اسرائیل درباره طرح ترور دونالد ترامپ در آنکارا را عملیات فریب میدانند. این گزارش در زمان حساس مذاکرات ترامپ با ایران و در تضاد با مواضع نخستوزیر اسرائیل منتشر شد. ترکیه معتقد است هدف از این اقدام، برهم زدن مذاکرات، تضعیف روابط ترامپ با اردوغان و نشان دادن اسرائیل به عنوان محافظ ترامپ بوده است.
