کسر ناگهانی ۳ میلیون تومان از حقوق بازنشستگان کشوری؛ اعتراض به شوک فیش حقوقی

به گزارش نرخ روز، طی هفته گذشته، با واریز حقوق بازنشستگان صندوق بازنشستگی کشوری، گروهی از بازنشستگان که در ماه‌های تیر و مرداد مشمول دریافت وام ضروری ۷۵ میلیونی این صندوق شده و تسهیلات برایشان واریز شده بود، با اتفاقی غیرمنتظره در فیش‌ها و احکام حقوقی خود مواجه شدند. این بازنشستگان شاهد کسر مبلغی بیش از ۳ میلیون تومان از حقوق خود تحت عنوان «کارمزد وام» بودند. این کسر، در کنار سایر کسورات بیمه‌ای مانند مبلغ بالای حق بیمه تکمیلی، مبالغ قابل توجهی را از دریافتی وام‌گیرندگان کم کرده است. برخی از بازنشستگان دولت با ابراز نارضایتی از این کسر حقوق، تأکید دارند که این موضوع جزو شرایط دریافت وام نبوده است. آنها معتقدند که کارمزد به معنای سود بانکی است و حتی در صورت کسر، نباید به صورت ناگهانی و یکجا انجام می‌شد. مستندات فیش‌های حقوقی بازنشستگان کشوری متقاضی وام نشان می‌دهد که این کسر، صرف‌نظر از صحت قانونی آن، فشار قابل توجهی به معیشت بازنشستگانی وارد کرده که بسیاری از آنها کمتر از ۳۰ میلیون تومان دریافتی ماهانه دارند. محمدرضا انتظاریان، فعال حقوق بازنشستگان و از نمایندگان معلمان بازنشسته خراسان شمالی، در این باره به ناتوانی صندوق بازنشستگی کشوری در برابر اعمال قدرت بانک‌ها اشاره کرد و گفت: واقعیت این است که اقدام اخیر، یعنی کسر ناگهانی سه میلیون تومان از حقوق بازنشستگان متقاضی و دریافت‌کننده وام ضروری، از سوی بانک عامل صورت گرفته است. وی افزود: این اقدام بی‌سابقه بوده و بسیاری از بازنشستگان به آن معترض هستند، زیرا برخی در کنار حق بیمه تکمیلی و سایر کسورات، با کسر سه میلیون تومان کارمزد وام بانکی، ناگهان بیش از ۵ میلیون تومان از حقوق خود را از دست داده‌اند. این در حالی است که وقتی بازنشسته معلمی با حقوق ۳۰ میلیون تومانی، ناگهان ۶ میلیون تومان از حقوقش کسر شود، عملاً پیش از رسیدن به هفته دوم ماه، مجبور به استفاده از همان وام برای تأمین مایحتاج ضروری خود خواهد شد. انتظاریان ادامه داد: این سوال برای ما مطرح است که چرا بانک باید مستقیماً برای کسر و اضافه کردن به حقوق بازنشستگان دسترسی داشته باشد؟ چرا قبل از هر اقدامی، بازنشسته را مطلع نکرده و چرا همین مبلغ کارمزد را در کنار اقساط به صورت گام به گام کسر نکردند؟ این سوالات در کنار شایعاتی مبنی بر احتمال اخذ مجدد این مبالغ به اسم کارمزد در سال‌های آینده، بازنشستگان صندوق کشوری را نگران کرده است. این فعال حقوق بازنشستگان با اشاره به مشکلاتی که صندوق بازنشستگان کشوری و بازنشستگان با بانک عامل دارند، تصریح کرد: ما بر این باوریم که دریافت مبالغ بالای کارمزد سالانه وام، همان دریافت یکجای سود بانکی است. این نماینده بازنشستگان فرهنگی استان خراسان شمالی تصریح کرد: در شرایطی که برخی بازنشستگان در کنار این قسط، اقساط و کسورات دیگری را نیز می‌پردازند، باید این سوال را پرسید که وقتی بازنشسته‌ای جمعاً نیمی از حقوق خود را صرف کسورات بیمه‌ای و اقساط می‌کند، چه چیزی برایش تا پایان ماه باقی می‌ماند؟ این در حالی است که بسیاری از بازنشستگان دولت برخلاف بازنشستگان سایر صندوق‌ها، محل امرار معاش دیگری ندارند. وی تأکید کرد: قرارداد بسته شده میان صندوق بازنشستگی کشوری و بانک عامل چندان سفت و محکمی نبوده که چنین دسترسی‌هایی ایجاد شده است. احتمال اعمال نفوذ بانک در چنین قراردادی بسیار بالا است. حقوق زیر ۴۰ میلیون تومان به خودی خود زیر خط فقر مطلق است و با این اقدامات، فقیرسازی را در فقیرسازی ضرب کرده‌اند. به این ترتیب بعید می‌دانم که بسیاری از بازنشستگان بتوانند به پایان ماه برسند و اگر مبلغ وام خود را مصرف کرده باشند، به مشکل خواهند خورد. انتظاریان در ادامه اظهار کرد: ما مخالف دریافت تسهیلات نیستیم و همچنین مخالف همکاری صندوق با شبکه بانکی نیز نیستیم. اعتراض ما به رابطه‌ای است که در آن، بانک از حضور و گردش مالی بازنشستگان منتفع می‌شود، اما بازنشسته در روز نیاز، سهمی متناسب از این رابطه را در قالب خدمات بهتر، تسهیلات مناسب‌تر، رفتار محترمانه‌تر و حمایت بیشتر دریافت نمی‌کند. بانک نباید فقط هنگام دریافت و کسر اقساط، بازنشسته را مشتری خود بداند؛ بانک باید در روز نیاز نیز مشتری خود را به یاد داشته باشد. بازنشسته صدقه نمی‌خواهد؛ بازنشسته حق احترام، حق کرامت و حق برخورداری از خدمات شایسته می‌خواهد. انتظار ما از صندوق بازنشستگی کشوری نیز این است که در چنین مواردی، در جایگاه واقعی خود یعنی مدافع حقوق و منافع بازنشستگان قرار گیرد و اجازه ندهد قراردادها و رویه‌های اجرایی، فشار بیشتری بر زندگی این قشر وارد کند. او در پایان خاطرنشان کرد: سوال کلی بازنشستگان این است که دولت و صندوق بازنشستگی ما را به کجا می‌برد؟ دولت مدام می‌گوید که اجناس و کالاهای اساسی در بازار است، اما قدرت خریدی وجود ندارد. با اقداماتی از این دست، همین میزان قدرت خرید ناچیز شده به واسطه جنگ و شرایط پس از جنگ، از ناچیز هم ناچیزتر می‌شود. ما هشدار می‌دهیم که باید فکری اساسی به حال بازنشسته کرد؛ فکری کنند تا قبل از آنکه دیر شود و بازنشستگان از اقشار و دستگاه‌های مختلف، صدای اعتراض‌شان را بلندتر به گوش مقامات مربوطه برسانند. جمع‌بندی نرخ روز: کسر ناگهانی بیش از ۳ میلیون تومان از حقوق بازنشستگان کشوری به عنوان کارمزد وام ضروری، اعتراضات گسترده‌ای را به دنبال داشته است. این اقدام بدون اطلاع قبلی و به صورت یکجا صورت گرفته و فشار مالی قابل توجهی را بر بازنشستگانی که بسیاری از آنها حقوقی کمتر از ۳۰ میلیون تومان دارند، وارد کرده است. فعالان حقوق بازنشستگان این کسر را ناشی از ضعف قرارداد میان صندوق و بانک عامل دانسته و خواستار حمایت بیشتر صندوق از حقوق بازنشستگان هستند. این وضعیت نگرانی‌هایی را در مورد توانایی بازنشستگان برای تأمین معیشت تا پایان ماه ایجاد کرده است.