به گزارش نرخ روز، در شرایطی که مسیرهای سنتی تجارت خارجی ایران با چالش‌های ناشی از تنش‌های منطقه‌ای و محدودیت‌های تجاری روبرو هستند، همکاری اقتصادی با کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته است. گزارش‌ها نشان می‌دهد که پس از اجرایی شدن موافقت‌نامه تجارت آزاد از خرداد ۱۴۰۴، تجارت ایران با کشورهای این منطقه حدود ۲۲ درصد رشد داشته است؛ توافقی که می‌تواند افق‌های جدیدی برای توسعه مبادلات تجاری ایران با این بازار بگشاید.بررسی‌ها حاکی از آن است که اهمیت این بازار برای ایران تنها به توسعه صادرات محدود نمی‌شود. اقتصاد ایران برای تأمین نیازهای تولیدی خود، از جمله مواد اولیه، ماشین‌آلات، تجهیزات و کالاهای واسطه‌ای، همچنان به واردات وابسته است و کشورهای اوراسیا با توجه به نزدیکی جغرافیایی و ظرفیت‌های حمل‌ونقلی، می‌توانند بخشی از این نیازها را پوشش دهند.روند تجارت ایران و کشورهای اوراسیا طی یک دهه گذشته افزایش یافته است. ارزش مبادلات تجاری دو طرف از حدود ۱.۵ میلیارد دلار در سال ۲۰۱۴ به بیش از ۳.۵ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۳ رسیده است. با این وجود، سهم ایران از کل تجارت کشورهای عضو این بلوک اقتصادی همچنان کمتر از نیم درصد برآورد می‌شود که نشان‌دهنده فاصله میان ظرفیت‌های موجود و حجم تجارت فعلی است.در همین راستا، تلاش برای شناسایی و فعال‌سازی ظرفیت‌های موجود در بازار اوراسیا به یکی از محورهای اصلی سیاست تجاری ایران تبدیل شده است. پاویون ملی تجارت ایران با اوراسیا امسال با مجوز سازمان توسعه تجارت ایران و همزمان با برگزاری اجلاس نخست‌وزیران اتحادیه اقتصادی اوراسیا و کمیسیون مشترک اقتصادی ایران و بلاروس در مینسک برگزار می‌شود. نمایندگانی از روسیه، ازبکستان، قزاقستان، قرقیزستان و جمهوری آذربایجان نیز در این رویداد حضور خواهند داشت.به گفته مجری برگزاری این پاویون، محور حضور ایران در این رویداد صرفاً معرفی کالاهای صادراتی نیست و موضوعاتی مانند توسعه تجارت، واردات، تراز تجاری و تأمین نیاز بازارهای اوراسیا نیز در مذاکرات و نشست‌های تجاری مورد توجه قرار می‌گیرد. فعالان صنایع نفت، گاز، پتروشیمی، فولاد و معدن حضور پررنگی خواهند داشت؛ حوزه‌هایی که علاوه بر ظرفیت صادراتی، امکان تعریف پروژه‌های مشترک و سرمایه‌گذاری میان طرف‌های ایرانی و اوراسیایی را نیز دارند. خدمات فنی و مهندسی و فعالیت شرکت‌های دانش‌بنیان نیز می‌تواند بخشی از همکاری‌های مورد مذاکره در این رویداد باشد.حضور هیأت‌های دولتی، شرکت‌های بزرگ و نمایندگان اقتصادی کشورهای منطقه، امکان طرح موضوعاتی فراتر از صادرات کالا و بررسی همکاری‌های صنعتی، سرمایه‌گذاری و تأمین نیازهای متقابل را فراهم می‌کند.با این حال، توسعه پایدار تجارت ایران و اوراسیا تنها به برگزاری نمایشگاه‌ها و پاویون‌های تجاری وابسته نیست. تحقق ظرفیت‌های پیش‌بینی‌شده در توافق تجارت آزاد نیازمند حل موانع بانکی، کاهش هزینه‌های حمل‌ونقل، تقویت زیرساخت‌های لجستیکی و ایجاد سازوکارهای مشخص برای پیگیری توافقات تجاری است. از این منظر، پاویون ملی تجارت ایران در مینسک را می‌توان یکی از رویدادهای پیش‌رو در مسیر گسترش روابط اقتصادی ایران با اوراسیا دانست؛ رویدادی که علاوه بر صادرات، موضوعاتی مانند واردات، سرمایه‌گذاری مشترک، تأمین نیازهای تولیدی و توسعه همکاری‌های صنعتی را نیز در دستور کار قرار داده است. میزان تبدیل این مذاکرات و ارتباطات تجاری به قراردادهای عملی، سرمایه‌گذاری و افزایش پایدار حجم مبادلات، به شرایط اجرایی و رفع موانع موجود در مسیر تجارت دو طرف بستگی خواهد داشت.جمع‌بندی نرخ روزدر پی اجرایی شدن موافقت‌نامه تجارت آزاد از خرداد ۱۴۰۴، تجارت ایران با کشورهای اوراسیا حدود ۲۲ درصد رشد را تجربه کرده و حجم مبادلات به بیش از ۳.۵ میلیارد دلار رسیده است. این همکاری نه تنها برای توسعه صادرات، بلکه برای تأمین نیازهای وارداتی ایران نیز حائز اهمیت است. برگزاری پاویون ملی تجارت ایران در مینسک با حضور نمایندگان کشورهای منطقه، فرصتی برای بررسی همکاری‌های فراتر از صادرات کالا، از جمله سرمایه‌گذاری مشترک و تأمین نیازهای متقابل فراهم آورده است. با این حال، توسعه پایدار این روابط نیازمند رفع موانع بانکی و لجستیکی است.