به گزارش نرخ روز، شهرداری تهران طرح حمایت معیشتی جدیدی را با هدف ثابت نگه داشتن قیمت ۱۲ قلم کالای اساسی در فروشگاه‌ها و مکان‌های ویژه در دست اجرا دارد. این اقلام شامل برنج، گوشت، حبوبات، ماکارونی، روغن، شکر، خرما و سویا می‌شوند. این برنامه برای ۹ میلیون و ۵۰۰ هزار شهروند ساکن تهران طراحی شده و هدف اصلی آن، ثبات قیمت‌ها برای ۶ ماه آتی تا پایان سال جاری است. در این میان، پرسش‌هایی درباره اهداف مشخص طرح و بار مالی آن برای شهرداری تهران مطرح می‌شود.
در طرح معیشتی شهرداری تهران که با عنوان «تورم صفر» معرفی شده، اقلامی نظیر برنج، روغن، گوشت، ماکارونی، حبوبات، سویا، شکر و خرما گنجانده شده‌اند. بر اساس اعلام‌ها، هر فرد تهرانی می‌تواند ماهانه ۲ کیلو برنج، ۴۰۰ گرم روغن، نیم کیلو گوشت، یک کیلو حبوبات، نیم کیلو سویا و ۲۵۰ گرم شکر را با قیمت ثابت دریافت کند. با فرض مصرف ماهانه ۷۵۰ گرم ماکارونی و نیم کیلو خرما برای هر فرد (زیرا سهمیه این دو قلم اعلام نشده)، متوسط قیمت‌ها برای تمامی اقلام، به جز سویا و خرما، بر اساس متوسط قیمت مناطق شهری محاسبه شده است. متوسط قیمت خرما و سویا نیز از سایت‌های معتبر استخراج شده است.
این فروض برای محاسبه قیمت سبد معیشتی شهرداری تهران به صورت فردی در یک ماه در نظر گرفته شده‌اند. قیمت این سبد در اسفند ۱۴۰۴ معادل یک میلیون و ۹۷۰ هزار تومان برآورد شده بود. طبق محاسبات، قیمت همین سبد در شهریور ۱۴۰۵ به دو میلیون و ۴۱۰ هزار تومان رسیده که نشان‌دهنده افزایشی معادل ۲۲ درصد در ۶ ماه ابتدایی سال جاری است. اگر روند تورم در نیمه اول سال جاری در نیمه دوم سال نیز ادامه یابد، یعنی با فرض افزایش متوسط قیمت به میزان ۲۲ درصد در شش ماهه دوم ۱۴۰۵، قیمت سبد معیشتی شهرداری در اسفند امسال به حدود ۳ میلیون تومان خواهد رسید. با در نظر گرفتن ارقام پرداختی در هر ماه از مهر تا اسفند، مجموع پرداختی یا همان یارانه تخصیص یافته توسط شهرداری تهران برای ثبات قیمت اقلام مورد اشاره، حدود ۱۷ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان برآورد شده است.
بررسی‌ها حاکی از آن است که این یارانه، حدود ۵ درصد از کل بودجه شهرداری تهران در سال ۱۴۰۵ را که معادل ۳۲۲ هزار میلیارد تومان تعیین شده، تشکیل می‌دهد. این رقم قابل توجهی است و بار مالی زیادی را بر دوش شهرداری تهران قرار می‌دهد. کارشناسان مرکز پژوهش‌های مجلس توصیه کرده‌اند که افزایش اعتبار کالابرگ به جای پوشش کل جامعه، تنها باید شامل دهک‌های پایین شود. همچنین، در صورت کسری بودجه برای دولت ناشی از این موضوع، لازم است دولت از روش‌های گوناگون برای جبران استفاده کند تا رفاه حداقلی دهک‌های پایین‌تر بیش از این تحت فشار قرار نگیرد.
طرح معیشتی شهرداری تهران برای ۹ میلیون و ۵۰۰ هزار نفر در نظر گرفته شده که تقریباً شامل تمام ساکنان پایتخت می‌شود. این در حالی است که اخیراً گزارشی از سوی مرکز پژوهش‌های مجلس منتشر شده که بر حمایت از گروه‌ها و دهک‌های پایین درآمدی تأکید دارد. دلیل این تأکید، آسیب‌پذیری بیشتر دهک‌های پایین و افراد کمتر برخوردار از امواج متعدد تورمی و رشد اقتصادی منفی نسبت به دهک‌های بالا و گروه‌های برخوردارتر است. بنابراین، این پرسش مطرح می‌شود که اگر هدف این طرح حمایت رفاهی و معیشتی است، چرا شامل همه گروه‌ها شده و اقشار نیازمندتر به طور ویژه‌تری از کمک‌های شهرداری تهران برخوردار نشده‌اند.
جمع‌بندی نرخ روز
طرح «تورم صفر» شهرداری تهران با هدف تثبیت قیمت ۱۲ قلم کالای اساسی برای ۹.۵ میلیون شهروند تهرانی تا پایان سال جاری اجرا می‌شود. برآوردهای مالی نشان می‌دهد که این طرح بار مالی حدود ۱۷ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومانی را بر شهرداری تحمیل می‌کند که معادل ۵ درصد بودجه سال ۱۴۰۵ آن است. این در حالی است که مرکز پژوهش‌های مجلس بر لزوم تمرکز حمایت‌های معیشتی بر دهک‌های پایین درآمدی تأکید دارد و این طرح شامل تمامی ساکنان پایتخت می‌شود.
