به گزارش نرخ روز، فقر انرژی در ایران تنها به معنای عدم دسترسی به برق یا گاز نیست، بلکه ابعاد گستردهتری شامل دسترسی، پایداری خدمات و توان مالی خانوار برای تأمین انرژی را در بر میگیرد.بر اساس گزارش مرکز پژوهشهای مجلس، ایران در زمینه دسترسی فیزیکی به شبکههای انرژی عملکرد قابل توجهی داشته است. پوشش شبکه برق به نزدیک ۱۰۰ درصد رسیده و ضریب نفوذ گاز طبیعی لولهکشی نیز از ۶۹ درصد در سال ۱۳۸۶ به بیش از ۹۲ درصد در سال ۱۴۰۲ افزایش یافته است.اما چالش اصلی کنونی، کیفیت و پایداری عرضه انرژی است. رشد مصرف، فرسودگی زیرساختها و محدودیت ظرفیت تولید، شکاف میان عرضه و تقاضای انرژی را تشدید کرده است. این وضعیت به افزایش خاموشیها و ناترازی گاز، بهویژه در فصل سرد، منجر شده و حتی استفاده بیشتر از سوختهای آلاینده در نیروگاهها را در پی داشته است.از سوی دیگر، سهم پایین هزینه برق و گاز در سبد خانوار لزوماً نشاندهنده وضعیت اقتصادی مناسب نیست. قیمتگذاری یارانهای و عدم تعدیل تعرفهها متناسب با تورم، بخش مهمی از این تصویر را توضیح میدهد.
در عین حال، فشار هزینه انرژی برای دهکهای پایین درآمدی و مناطق روستایی بیشتر است.این گزارش تأکید میکند که عبور از فقر انرژی تنها با توسعه شبکه امکانپذیر نیست؛ بلکه افزایش بهرهوری، توسعه انرژیهای تجدیدپذیر، اصلاح تعرفهها و هدفمندتر شدن حمایتها نیز ضروری است.جمعبندی نرخ روز:فقر انرژی در ایران فراتر از دسترسی فیزیکی است و شامل پایداری عرضه و توان مالی خانوار میشود. با وجود پوشش گسترده شبکههای برق و گاز، کیفیت و پایداری عرضه به دلیل رشد مصرف و فرسودگی زیرساختها با چالش روبروست. قیمتگذاری یارانهای و عدم تعدیل تعرفهها نیز به این وضعیت دامن زده و فشار بر دهکهای پایین درآمدی را افزایش داده است. برای حل این مشکل، علاوه بر توسعه شبکه، افزایش بهرهوری، توسعه انرژیهای تجدیدپذیر و اصلاح تعرفهها حیاتی است.



