به گزارش نرخ روز، موجی از اعتراضات موسوم به «نسل زد» کشورهای اروپایی، از جمله فرانسه، ایتالیا، بلژیک و آلبانی را فراگرفته است. این اعتراضات در واکنش به عواملی مانند افزایش هزینههای زندگی، وضعیت نامناسب مدارس و فساد شکل گرفتهاند. اعتراضاتی که از فرانسه آغاز شده بودند، به آلمان نیز گسترش یافتهاند. روز شنبه، همزمان با جشن هالووین، دهها هزار نفر در شهرهای مختلف آلمان به خیابانها آمدند و در تظاهرات شرکت کردند.جنبش تازهای به رهبری نسل زد با شعار «نسل زد از پسش برمیآید!» در اعتراض به افزایش هزینههای زندگی، کمبود بودجه مدارس و دانشگاهها، نگرانیهای زیستمحیطی و احتمال بازگشت خدمت سربازی اجباری شکل گرفته است. این اعتراضات در شهرهای بزرگی مانند برلین، فرانکفورت، کلن و مونیخ برگزار شد.دولت برای کاهش کسری بودجه در سال ۲۰۲۷ برنامه صرفهجویی دارد، اما اصلاحات بازنشستگی و کاهش هزینهها از نظر سیاسی بسیار نامحبوباند.درحالیکه تظاهرات در پایتخت آلمان عمدتاً مسالمتآمیز بود، پلیس ضدشورش و خودروهای آبپاش در کلن و هامبورگ مستقر شدند. پلیس کلن اعلام کرد پس از آنکه برخی معترضان در جریان راهپیمایی در مرکز شهر مواد آتشبازی پرتاب کردند، از خودروهای آبپاش استفاده کرده است. در هامبورگ نیز پس از آنکه موانع خیابانی به آتش کشیده شد و نیروهای امدادی مورد حمله قرار گرفتند، پلیس ضدشورش وارد عمل شد.
پلیس اعلام کرد حمله با مواد آتشبازی و مصالح ساختمانی به نیروهای امدادی افزایش یافته و نیروهای ضدشورش برای مقابله با این اقدامات فوراً وارد عمل شدهاند. در فرانکفورت نیز پلیس اعلام کرد کوکتل مولوتف به سوی نیروهای امدادی پرتاب شده و شیشه ویترین مغازهها شکسته است.برگزارکنندگان جنبش «Gen Z regelt» این روز اعتراضی گسترده را همزمان با هالووین برنامهریزی کرده بودند تا شمار شرکتکنندگان و میزان دیدهشدن اعتراضات را افزایش دهند. به گفته این گروه، روز شنبه حدود ۱۲۰ هزار نفر در سراسر آلمان در تظاهرات شرکت کردند. در بیانیه این جنبش آمده است: «ما جوانانی هستیم که دیگر نمیخواهیم شاهد تصمیمگیری درباره آیندهمان بدون حضور خودمان باشیم.» برگزارکنندگان تأکید کردهاند که هدفشان برگزاری اعتراضات مسالمتآمیز است و از شرکتکنندگان خواستهاند حتی در صورت استفاده از لباسهای هالووین، صورت خود را بپوشانند. پلیس آلمان نیز برای مقابله با احتمال بروز خشونت، نیروهای بیشتری را در سراسر کشور مستقر کرد. فروشگاههای لوکس در خیابان کورفورستندام برلین نیز برای پیشگیری از خسارت احتمالی، ویترینهای خود را با تخته پوشاندند.اعتراضات آلمان در ادامه موج گسترده ناآرامیهایی برگزار میشود که در هفتههای اخیر اروپا را فراگرفته است.
فرانسه یکی از کانونهای اصلی این اعتراضات بوده و پس از چند هفته درگیری، شورش و غارت فروشگاهها، روز شنبه نیز شاهد دور تازهای از تظاهرات سراسری بود. جنبش جلیقهزردها روز شنبه سومین مرحله از اعتراضات خود را برگزار کرد. دو دور قبلی این اعتراضات در روزهای ۱۷ و ۲۴ اکتبر برگزار شده بود. انتظار میرفت دانشجویان و شماری از اتحادیههای کارگری نیز به تظاهرات بپیوندند.وزارت کشور فرانسه اعلام کرد روز شنبه ۳۲۰ هزار نفر در سراسر کشور تظاهرات کردند که ۷۰ هزار نفر از آنها در پاریس حضور داشتند. این رقم بهمراتب کمتر از ۵۵۰ هزار نفری بود که در ۱۷ اکتبر به خیابانها آمده بودند و همچنین از شمار ۴۱۰ هزار نفری شرکتکنندگان در اعتراضات هفته گذشته کمتر بود. به گفته وزارت کشور، تا ساعت شش عصر به وقت محلی، ۲۹۶ نفر در سراسر فرانسه بازداشت شده بودند.لوران نونز، وزیر کشور فرانسه، با هشدار درباره «احتمال بسیار بالای برهم خوردن نظم عمومی»، اوایل هفته اعلام کرده بود که مجوز برگزاری تظاهرات تنها در مناطقی خارج از مراکز شهرها صادر خواهد شد. همچنین ۷۰ هزار نیروی امنیتی اضافی در سراسر کشور برای کنترل اعتراضات به کار گرفته شدند.جردن باردلا، رهبر حزب راست رادیکال اجتماع ملی فرانسه، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت هر کسی که علیه نیروهای انتظامی از «ابزار آتشزای دستساز» استفاده کند، باید بهشدت مجازات شود.
او تأکید کرد عاملان این اقدامات باید سالهای طولانی در زندان بمانند.همزمانی اعتراضات با جشن هالووین نیز نگرانیهای تازهای برای مقامهای فرانسوی ایجاد کرده است. نونز هشدار داده بود که گروههای مختلف از ساعت هشت شب به وقت محلی، فراخوانهایی برای تجمع در سراسر فرانسه منتشر کردهاند؛ فراخوانهایی که به گفته او از سوی گروههای چپ رادیکال و بخشهای رادیکالشده جنبش جلیقهزردها صادر شدهاند. او گفت برخی از این پیامها با اشاره به هالووین، خواستار «انقلاب» و «قیام» شدهاند و این فراخوانها را تحریک به برهم زدن جدی نظم عمومی توصیف کرد. وزیر کشور هشدار داد که چنین تجمعاتی ممنوع خواهند بود.در روزهای اخیر، واژه «پاکسازی» یا «پورج» نیز در شبکههای اجتماعی فرانسه رواج پیدا کرده است؛ اشارهای به مجموعه فیلمهای پادآرمانشهری «پاکسازی» که در آن تمام جرایم برای مدت ۱۲ ساعت در سال قانونی میشوند. پلیس پاریس در شبکه اجتماعی ایکس هشدار داد: «در هالووین هم قوانین تغییری نمیکنند!» پلیس یادآوری کرد که پوشاندن صورت در اماکن عمومی میتواند ۱۵۰ یورو جریمه در پی داشته باشد. همچنین حمل سلاح، حتی سلاحهای تقلبی، ممکن است مجازات حبس تا سه سال و جریمه نقدی ۴۵ هزار یورویی به همراه داشته باشد.اعتراضات به رهبری نسل زد در سراسر جهان موجی از ناآرامی ایجاد کرده است.
نسلی که تقریباً بین سالهای ۱۹۹۷ تا ۲۰۱۲ متولد شده، بهتدریج صدای خود را پیدا کرده است؛ از بنگلادش در سال ۲۰۲۴ و نپال در سال ۲۰۲۵ گرفته تا هند در سال جاری میلادی.یکی از تحولات مهم این هفته در صربستان رخ داد؛ جایی که تظاهرات به رهبری دانشجویان به برکناری رهبر دیرپای این کشور در انتخابات کمک کرد. همچنین باید به این نکته اشاره کرد که اوایل همین ماه اکتبر، رئیسجمهور پرو با نخستین اعتراضات گسترده خود روبهرو شد؛ اعتراضاتی که گروههای جامعه مدنی و جوانان در فراخوان آن نقش داشتند و خواستار اقداماتی برای مقابله با افزایش جرم و جنایت بودند. اکنون اروپا به یکی از کانونهای اصلی این اعتراضات تبدیل شده است.مایا گوردل، دانشجوی ۱۹ سالهای در بروکسل، پشت میز خود نشسته و شعارهایی علیه حاکمان کشورش مینویسد: «اگر ما بسوزیم، شما هم با ما خواهید سوخت!» این شعار که از فیلم «بازیهای گرسنگی» محصول سال ۲۰۱۲ گرفته شده و به نمادی برای بسیاری از جنبشهای جوانان در سراسر جهان تبدیل شده است، خشم، سرخوردگی و تمایل به تغییر را بازتاب میدهد؛ احساساتی که محرک اعتراضات به رهبری نسل زد در سراسر اروپا هستند. مطالبات معترضان متنوعاند، اما اغلب با یکدیگر همپوشانی دارند.
این مطالبات از نارضایتی نسبت به وضعیت نامناسب امکانات آموزشی، کمبود فرصتهای اقتصادی، افزایش هزینههای زندگی، فساد ادراکشده و مشکلات مسکن ناشی میشوند. همچنین بسیاری از جوانان احساس میکنند صدایشان شنیده نمیشود.بلال نرجیسی، دانشآموز ۱۷ ساله دبیرستانی در حومه شمالی پاریس، علیه شرایط «اسفبار» مدرسه و کمبود کارکنان آموزشی اعتراض میکند. او میگوید: «قبلاً در مدرسه موش وجود داشت.» به گفته او، سال گذشته نیز پس از فروریختن سقف حیاط مدرسه، دانشآموزان تخلیه شدند؛ هرچند کسی آسیب ندید. او میگوید اعتراضات نشان داده است که «جوانان اروپا با یکدیگر متحد هستند» و اضافه میکند: «همه ما بر سر یک موضوع توافق داریم: با جوانان بیش از حد مانند کودکان رفتار میشود و به اندازه کافی به حرفهایشان گوش داده نمیشود.»در هند نیز مخالفتها با دولت نارندرا مودی، نخستوزیر این کشور، رو به افزایش بوده و از ابتدای ماه جاری میلادی، فعالان نسل زد بهطور گسترده به خیابانها آمدهاند. این تظاهرات همچنین بازتابدهنده خشم فزاینده از مودی است؛ زیرا او با وجود رشد چشمگیر شاخصهای کلان اقتصادی در ۱۲ سال حضورش در قدرت، نتوانسته برای میلیونها جوان بیکار شغل ایجاد کند.بر اساس نظرسنجی اتحادیه اروپا که در سال ۲۰۲۵ منتشر شد، افزایش قیمتها و هزینههای زندگی برای ۴۰ درصد از افراد ۱۶ تا ۳۰ ساله یک نگرانی مهم است.
در میان ۹۲.۷ میلیون نفری که در سال ۲۰۲۵ در اتحادیه اروپا در معرض خطر فقر یا محرومیت اجتماعی قرار داشتند، بالاترین میزان خطر، معادل ۲۶.۳ درصد، به جوانان ۱۸ تا ۲۴ ساله تعلق داشت. در مقابل، این رقم در میان افراد ۶۵ ساله و بالاتر، با ۱۸.۸ درصد، کمترین میزان بود.در بریتانیا، جان هیلی، وزیر دارایی، اعلام کرده است که رسیدگی به مشکل بیکاری جوانان را در اولویت قرار خواهد داد. او در گفتوگو با بیبیسی گفت: «این نظام ناپایدار است. من در اینباره موضع خود را بهروشنی اعلام کردهام. احساس میکنم وظیفهای اخلاقی دارم که به وضعیت این جوانان رسیدگی کنم؛ جوانانی که دولتهای قبلی آنها را نادیده گرفتهاند.» قرار است ماه آینده گزارشی از سوی دولت بریتانیا درباره جوانانی منتشر شود که نه شاغل هستند، نه تحصیل میکنند و نه در دورههای آموزش حرفهای حضور دارند. همچنین بررسی دیگری درباره نظام مزایای معلولیت در حال نهایی شدن است.جوانان همچنین نگراناند که بار مالی نسلهای مسنتر را بر دوش بکشند؛ نسلهایی که معمولاً مشارکت بیشتری در انتخابات دارند. هزینههای بازنشستگی در فرانسه با فاصله زیادی بزرگترین بخش مخارج عمومی این کشور را تشکیل میدهد و پیشبینی میشود با افزایش جمعیت سالمند، به ۱۴ درصد تولید ناخالص داخلی برسد. این در حالی است که رأیدهندگان در برابر افزایش سن بازنشستگی یا کاهش مزایا مقاومت میکنند.
البته این رقم همچنان از یونان و ایتالیا کمتر است؛ دو کشوری که بر اساس آمار سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD) در سال ۲۰۲۵، بیشترین سهم از درآمد ملی را در میان کشورهای عضو این سازمان به مستمریهای بازنشستگی اختصاص میدهند؛ حدود ۱۶ درصد تولید ناخالص داخلی. در مقابل، استرالیا، شیلی، ایسلند، ایرلند و کره جنوبی کمتر از ۴ درصد تولید ناخالص داخلی خود را صرف مستمریهای بازنشستگی میکنند.مورگان واین، مدیر سیاستگذاری و تأثیرگذاری در مؤسسه غیرانتفاعی بریتانیایی ایندیپندنت ایج، دیدگاه خود را درباره بودجه پاییزی بریتانیا مطرح میکند: «بودجه امروز تعهدات مهمی را در بر داشت که میتوانند به کاهش فشار مالی بر مردم در تمام گروههای سنی کمک کنند؛ بااینحال، برخی مشکلات جدی همچنان بدون پاسخ باقی ماندهاند. ما معتقدیم دولت بریتانیا میتواند برای مقابله با حوزههای اصلی ایجادکننده مشکلات مالی در میان همه نسلها اقدامات بیشتری انجام دهد. ما هر روز از سالمندان کمدرآمدی میشنویم که برای کاهش هزینههایشان، مصرف مواد غذایی را محدود میکنند، در خانههای سرد زندگی میکنند یا حتی از دوش گرفتن صرفنظر میکنند. این شیوه زندگی پذیرفتنی نیست.»از حومه پاریس تا میدانهای بلگراد، هزاران نفر به خیابانها آمدهاند. اعتراضات آخر هفته گذشته در صربستان به تغییر واقعی سیاسی منجر شد.
تظاهرات دانشجویی سرانجام پس از نزدیک به دو سال اعتراض علیه فساد و گسترش اقتدارگرایی، به شکست انتخاباتی الکساندر ووچیچ، رهبر دیرپای این کشور، انجامید. استاشا پیلتِیچ، یکی از دانشجویان معترض، گفت: «وقتی از خواب بیدار شدیم، نخستین احساسی که داشتیم قطعاً آسودگی و آزادی بود. شخصاً احساس پیروزی میکنم. احساس میکنم سرانجام از مرحله اعتراض به مرحله پذیرش مسئولیت رسیدهایم.»اعتراضات به رهبری نسل زد در سراسر جهان موجی از ناآرامی ایجاد کرده است. از بنگلادش در سال ۲۰۲۴ و نپال در سال ۲۰۲۵ گرفته تا هند در سال جاری میلادی. اکنون اروپا به یکی از کانونهای اصلی این اعتراضات تبدیل شده است. بر اساس نظرسنجی اتحادیه اروپا که در سال ۲۰۲۵ منتشر شد، افزایش قیمتها و هزینههای زندگی برای ۴۰ درصد از افراد ۱۶ تا ۳۰ ساله یک نگرانی مهم است. از میان ۹۲.۷ میلیون نفری که در سال ۲۰۲۵ در اتحادیه اروپا در معرض خطر فقر یا محرومیت اجتماعی قرار داشتند، بالاترین میزان خطر، معادل ۲۶.۳ درصد، به جوانان ۱۸ تا ۲۴ ساله تعلق داشت. در مقابل، این رقم در میان افراد ۶۵ ساله و بالاتر، با ۱۸.۸ درصد، کمترین میزان بود.ناآرامیها آلبانی را نیز فراگرفته است.
در این کشور، اعتراضات به رهبری دانشجویان علیه دولت ادی راما، نخستوزیر، با خشم عمومی از فساد ادراکشده، کمبود فرصتهای شغلی و استانداردهای پایین آموزشی همراه شده و شهر تیرانا و دیگر شهرهای کشور را دربرگرفته است. جنبش دانشجویی صربستان موفق به کاری شد که معترضان در دیگر پایتختهای اروپایی تنها میتوانند رؤیای آن را در سر بپرورانند.بااینحال، اکنون مرحله دشوار اداره کشور آغاز میشود؛ مسئولیتی که نه دانشجویان و نه نامزدهای مورد حمایت آنها هیچ تجربهای در آن ندارند. لوکا استویاکوویچ، یکی دیگر از معترضان، این نگرانی را چندان جدی نمیگیرد. او میگوید: «ما دیدهایم کسانی که تجربه سیاسی داشتهاند، کشور را به کجا رساندهاند.»جمعبندی نرخ روزبر اساس گزارشها، اعتراضات گسترده «نسل زد» در اروپا و نقاط دیگر جهان، به دلیل نارضایتی از افزایش هزینههای زندگی، کمبود فرصتهای اقتصادی، فساد و وضعیت نامناسب آموزشی شکل گرفته است. این جنبشها، که در آلمان همزمان با هالووین و در فرانسه با مشارکت جلیقهزردها به اوج رسیدند، خواستار شنیدهشدن صدای جوانان و تغییر در تصمیمگیریهای آینده هستند. آمار اتحادیه اروپا در سال ۲۰۲۵ نشان میدهد که ۴۰ درصد از جوانان ۱۶ تا ۳۰ ساله نگران هزینههای زندگی هستند و بالاترین خطر فقر در میان افراد ۱۸ تا ۲۴ ساله مشاهده میشود.
این اعتراضات، از جمله در صربستان، به تغییرات سیاسی نیز منجر شده و نشاندهنده اتحاد جوانان در مطالبه حقوق خود است.



